Jezus koos voor zich de laatste plaats

×

Waarschuwing

JUser: :_load: Kan gebruiker met ID: 233 niet laden

Voor iedereen van ons is het wel duidelijk dat Jezus ons hier geen les wil geven in wellevendheid, dat het hier niet gaat om een etiquetteregel. Dat Lucas dit evangelie verhaalt heeft wel zijn bijzondere reden. In de tijd dat het evangelie van Lucas werd samengesteld, waren verschillende gemeenschappen van christenen al ver van het ideaal afgedwaald dat Christus hun had voorgeleefd. De gelijkheid en solidariteit in de Kerk van Jeruzalem die in de Handelingen van de Apostelen zozeer geprezen werd, was vaak ver te zoeken. Zij hadden niet meer alles gemeenschappelijk en vaak werd er niet meer uitgedeeld volgens ieders behoefte. Daarvoor moet Lucas zeer gevoelig geweest zijn, want hij alleen vertelt hoe er tijdens het laatste avondmaal een twist ontstond onder de apostelen: wie van hen wel de eerste zou zijn. Dan zegt Jezus: ‘De koningen van de volken oefenen macht uit over de anderen, maar zo mag het bij jullie niet zijn... Wie bevelen geeft, moet zijn als iemand die dient'. In dezelfde zin vermaant Paulus de christenen van Korinte. In hun samenkomsten aten de rijken vlug hun meegebracht voedsel op, en voor de armen en slaven, die pas na het werk konden komen, bleef er dan niets meer over. ‘Als jullie zo samenkomen', schrijft Paulus, ‘dan kan er geen sprake zijn van een maaltijd met de Heer.'

Ook de heilige Jakobus valt heftig uit tegen de manier waarop de christenen samenkomen: ‘Jullie maken je schuldig aan kwaadaardige discriminatie', schrijft hij, ‘als jullie in je samenkomsten opzien tegen een rijk gekleed man en hem de ereplaats geven, terwijl je tegen de arme zegt: Blijf daar maar staan of ga hier maar op de grond zitten.'

De apostelen hadden van Jezus geleerd dat alle mensen voor God gelijk zijn, dat er onder hen die in Jezus gedoopt zijn, geen meer- of minderwaardigen zijn, dat er in het rijk Gods geen eerste of laatste meer is, want Jezus staat in hun midden als een die dient. Dat voorbeeld mogen de christenen nooit vergeten en daarom baden zij in die oude christelijke hymne: ‘Hij die bestond in goddelijke majesteit, heeft zich niet willen vastklampen aan zijn gelijkheid met God. Hij heeft zich zelf ontledigd en het bestaan van een slaaf aangenomen.'

Er kwam een leerling naar zijn rabbi, zo vertelt een chassidisch verhaal, en vroeg hem: ‘Vroeger waren er mensen die God van aangezicht tot aangezicht gezien hebben. Waarom bestaat dat vandaag niet meer?' De rabbi antwoordde: ‘Omdat vandaag niemand zich zo diep wil buigen'. Wie God wil ervaren, moet evenals Jezus zich diep kunnen buigen tot de zieken en de armen, tot de kinderen en de zondaars.

Wij kunnen blij zijn dat juist in deze tijd, zoveel mensen weer gevoelig worden voor dit voorbeeld van de Heer en bewust en vrijwillig de laatste plaats zoeken. Om maar enkele topfiguren te noemen: Pater Kolbe, die bewust de laatste plaats koos van een ter dood veroordeelde. Moeder Teresa, die bewust haar goede plaats in de maatschappij opgaf om dienend bij de armen de laatste plaats in te nemen.

De Kerk, die zo vaak gezondigd heeft tegen dit gebod van de Heer: ‘Kies de laatste plaats', die zo vaak een machtsstrijd gevoerd heeft met koningen en keizers, die zich bekleed heeft met pracht en praal, is na het Concilie weer gaan beseffen dat zij zich weer moet omhullen met de mantel van de armoede en de laatste plaats moet innemen in dienende liefde. In de Kerk hoeven geen ereplaatsen te zijn; ieder moet zijn plaats innemen met de bedoe-ling om dienaar van allen te zijn.

‘Kies de laatste plaats'. Zeker, dat is moeilijk, want zolang je aan de kant van de rijken en machtigen kunt staan, deel je in macht en rijkdom. Maar als je aan de kant van de armen en marginalen gaat staan, maak je jezelf ook marginaal en deel je in de klappen die op de armen neerkomen. Maar dan kun je er wel zeker van zijn dat Christus aan jouw kant staat, want Hij staat altijd aan de kant van de armen.